Sociale creativiteit. De gecombineerde ‘omdenk-variant’ van emotionele intelligentie, sociale cognitie en vaardigheden

Omschrijving

Anders dan vaak wordt gedacht, is sociaal contact goed mogelijk met mensen met autisme. Dit gedachtegoed en onderliggend experimenteel onderzoek van Matthew Lerner en medeauteurs wordt in kort bestek uitgelegd. Ook beschrijf ik empirisch getoetste interventies, die deze zienswijze van verdere onderbouwing voorzien.

SUMMARY
In contrast to old-view-based opinions, it is very well possible to have social contact with autistic people. Th is new view – based on experimental evidence from Matthew Lerner and coworkers – will be discussed. In addition, I provide a brief description of tested interventions, that further substantiate this stance.

Traditioneel wordt naar autisme gekeken vanuit een perspectief van sociale beperkingen; dus als een contactstoornis. Iedereen die langer samenwerkt met mensen met autisme, kan echter ervaren dat contact absoluut mogelijk is, en soms zelfs bijzonder diep kan en mág gaan. Toen in 2022 de tweede termijn van de Academische Werkplaats Autisme (AWA) ten einde liep, verzocht ik daarom de organisatie van het Nationaal Autisme Congres om Dr. Matthew Lerner uit te nodigen als plenaire spreker. In maart 2023 gaf hij een theoretische lezing over zijn experimentele onderzoek (o.a. Garman et al., 2016; Kang et al., 2018; Lerner et al., 2013). Verder gaf Saskia Maas van Interacting een mooie demo van improvisatietheater samen met diverse met mensen met autisme. In maart 2024 gaf ik samen met gz-psychologe Gabrine Jagersma een interactieve workshop. Gezamenlijk lieten we zo de Nederlandse autisme-gemeenschap kennismaken met het begrip Sociale Creativiteit, én lieten we ze het ervaren!
In 2015 las ik voor het eerst over het begrip sociale creativiteit in een boekhoofdstuk van Matt Lerner en Susan White (Lerner & White, 2015). Deze term gaf woorden aan een fenomeen dat ik al mijn leven lang ervoer. Er ging een poortje open in mijn brein, waarvan ik u nu graag alvast een sneak preview geef.
In 2013 werden ik en mijn Yulius collega’s getraind in de PEERS methodiek van Dr. Liz Laugeson, waarna wij een grootschalige RCT uitvoerden (Idris et al., 2022). Professor Susan White consulteerde ik over passende methoden om de uitkomsten van de interventie zinvol en haalbaar te meten. We kozen voor de CASS (Conceptual Assessment of Social Skills; Idris et al, 2024), waarin Susan mij trainde. Tijdens mijn verblijf bij haar en haar groep kwam ik in aanraking met al haar werk en dat van haar netwerk. Zo ook het boek met het hoofdstuk van Matt. Een idee bleef hangen en ik handelde ernaar.