Gebruik van risperidon bij kinderen met pervasieve ontwikkelingsstoornissen

Omschrijving

In deze gevalsbeschrijving staan drie kinderen met pervasieve ontwikkelingsstoornissen (PDD) centraal. Deze kinderen worden behandeld in een (dag)klinische kinderpsychiatrische setting,waar ze een multidisciplinaire behandeling krijgen. Door hun beperkte integratievermogen konden deze kinderen echter niet optimaal profiteren van de behandeling die ze kregen. Risperidon, een atypisch antipsychoticum,werd in lage dosering toegediend, zodat de patiënten optimaal van de multidisciplinaire behandeling kunnen profiteren.

Summary 
Patients with PDD often have symptoms, requiring a behavioral approach as well as pharmacotherapeutic treatment. Especially symptoms in PDD such as stereotype, hyperactive or aggressive behavior often necessitate pharmacotherapy. In our experience, patients with PDD may not benefit in an optimal way from a multidisciplinary approach, because of their decreased integrative capacities.The last few years risperidon, an atypical antipsychotic drug, has been used in selected patients with PDD. Because of our broad clinical experience with risperidon, this was the drug of choice in children with PDD.We will illustrate the use of risperidon in PDD in our hospital by presenting three case reports.

Inleiding
Patiënten met PDD hebben dikwijls symptomen die, behalve een gedragsmatige gestructureerde aanpak, ook een medicamenteuze behandeling vereisen. Met name symptomen als stereotypieën, hyperactiviteit, agressief gedrag, e.d. zijn vaak aanleiding om te beginnen met medicijnen. De kernsymptomen zijn echter – hoewel minder storend voor de omgeving – evenzeer een handicap voor de patiënt. In onze ervaring kan de patiënt door beperkingen in de integratievermogens niet altijd optimaal profiteren van de aangeboden multidisciplinaire behandeling. 
Sinds enkele jaren wordt er daarom voor deze groep patiënten op kleine schaal gebruikgemaakt van risperidon, een atypisch antipsychoticum dat bij patiënten met schizofrenie een gunstig effect vertoont op de kernsymptomen en bovendien een gunstiger bijwerkingenprofiel heeft. Binnen onze instelling is voor risperidon gekozen op basis van de ruime klinische ervaring met dit product. Aan de hand van drie gevalsbeschrijvingen en een literatuuroverzicht willen wij de waarde van risperidon in de dagelijkse praktijk illustreren.

Gevalsbeschrijvingen
Casus 1: M.
M. is een jongen van 12. Na een ongecompliceerde zwangerschap en bevalling viel het de ouders op dat M. soms onbereikbaar leek. De spraaktaalontwikkeling verliep vertraagd. Op zesjarige leeftijd werd M. aangemeld bij de RIAGG wegens afleidbaarheid en onrust op school.M. werd overgeplaatst naar ZMOK-onderwijs. Wegen aanhoudende problemen, teruggetrokken gedrag en moeite met contacten met leeftijdgenoten werd M. op achtjarige leeftijd opnieuw aangemeld bij de RIAGG. Opname in dagklinische kinderpsychiatrische setting ter verheldering van de diagnose volgde. Na observatie werd de stoornis van Asperger gediagnosticeerd. Wegens onrustig gedrag werd pipamperon druppelvloeistof, 3 dd 10 druppels gestart. Hiermee werd M. rustiger.