Forensische aspecten van diagnostiek en behandeling van mensen met ASS

Omschrijving

Mensen met ASS komen ook in de forensische psychiatrie voor: zo’n 10 tot 15 procent. Tot voor kort werd slechts een kwart in het voortraject naaar de TBS-kliniek gediagnosticeerd. Diagnostische instrumenten zijn nog in ontwikkeling, een ontwikkelingsanamnese is noodzaak en men moet er veel tijd voor inruimen. Sinds 2001 heeft de Van Mesdagkliniek twee afdelingen voor mensen met ASS. De behandeling is gebaseerd op het sociale-competentiemodel met een groot accent op trainingen in de leefgroep.

Summary 
Individuals affected by ASS make up 10 to 15% of the forensic psychiatry population. Until recently only 25% of these individuals were diagnosed during the period leading up to the TBS-clinic. Diagnostic instruments are still in the process of development; thorough history taking is essential and requires much time. Since 2001 the ‘van Mesdag Clinic’ boasts 2 departments for ASS individuals. Treatment is based on the ‘social competence model’, accentuating training within groups of co-inhabitants.

Forensisch-psychiatrische patiënten hebben één of meer ernstige delicten gepleegd waarbij een relatie aangenomen wordt tussen de stoornis en het delict (verminderde toerekeningsvatbaarheid). De behandeling richt zich op behandeling van de stoornis, vermindering van de delictgevaarlijkheid, op risicofactoren gerelateerd aan de stoornis en ook op niet aan de stoornis gerelateerde risicofactoren. Indien de delictgevaarlijkheid sterk is afgenomen, is er geen reden meer voor de forensisch-psychiatrische setting en kan de patiënt voor de resterende behandeling worden verwezen naar de reguliere psychiatrie en GGZ. Forensisich-psychiatrische patiënten krijgen TBS met of zonder dwangverpleging door een rechtbank opgelegd. Mét dwangverpleging betekent verplichte opname. Zonder dwangverpleging behoeft opname niet verplicht te zijn. In de praktijk spreekt men dan van een ‘voorwaardelijke TBS’. Iedere twee jaar (het kan ook met een termijn van één jaar of korter) dient er een rechtszitting te zijn waarin bezien wordt of de TBS-maatregel wordt gecontinueerd. De TBS-kliniek zorgt voor een verlengingsadvies (formeel: geneeskundige verklaring). Tegen een verlenging kan in hoger beroep worden gegaan bij een gerechtshof. Deze TBSverlengingen dwingen structureel verantwoording van de behandeling af. Voor verloven moet machtiging verkregen worden van het Ministerie van Justitie. Er zijn de volgende verlof fasen: begeleid verlof, onbegeleid verlof, transmuraal verlof en proefverlof. Transmuraal verlof is verlof waarin de patiënt buiten een beveiligde setting – zoals een TBS-kliniek – woont.